Kapat

Utangaçlık, Çekingenlik Durumunu Nasıl Aşabiliriz?

Anasayfa
Kadın&Yaşam Utangaçlık, Çekingenlik Durumunu Nasıl Aşabiliriz?

Bugün size utangaçlık konusunu anlatacağım. Aslında hepimizin günlük hayatta sık sık karşılaştığı bir konu. Belki çevremizden birisinde karşılaşıyoruz, belki kendimiz yaşıyoruz. Ciddi anlamda sıkıntı yaratan, gerçek potansiyelimizi ortaya koymayı engelleyen bir problem, utangaçlık. Ama ilk başta ben kendi yaşadığım bir anıyla başlamak istiyorum. Anıdan önce şunu söyleyebilirim ki aslında bende bir utangacım. Utangaç bir adamım diyebilirim.

Çok küçük yaşlarda sanırım 10-11 yaşlarındayken, annem evde yağ bittiğini ve bakkaldan bir yağ almamı söyledi. O zamanlar yağlar kahvaltılık ve paket yağlar olarak ikiye ayrılıyor, hala öyle aslında. Ve ben gittim biraz daha pahalı olanını, kase yağ almışım, kahvaltılık yağ. Eve geldiğimde annemin bana söylediği ilk şey: “Ben bundan istemedim, git bunu değiştir.” Annemin bana değiştir demesiyle birlikte aslında üstümden kaynar sular döküldü diyebilirim. Israrla büyük bir isyan dalgasıyla birlikte anneme gitmeyeceğimi, utandığımı, gidemeyeceğimi ifade ettim. Annem de o zaman benden 5 yaş küçük olan kardeşimi yanıma almamı, onunla birlikte gitmemi söyledi.

Kardeşimle beraber bakkala doğru yola çıktık. Ben orada bakkalın beni görmesini engelleyecek bir kamyonun arkasına saklanırken, kardeşim büyük bir rahatlıkla bakkala gitti, yağı değiştiriyor. Ben o sırada tedirginim hala bakkal beni görecek mi, inanılmaz utangacım. Çok tedirginim kendimi iyi ifade edemediğim için. Sonrasında tam o sırada bakkalı izlerken, birisi beni kovalamaya başladı, hırsız diyerekten. Ben zaten tedirginim, zaten korkmuşum bir de birisi yaşlıca bir adam beni kovalayınca birden kaçmaya başladım hiç sorgulamadan, “Bu adam bana neden hırsız diyor, neden beni kovalıyor?” demeden. Bir süre sonra beni yakaladı yaşlı adam, sonuçta küçük bir çocuğu kovalıyor. Sonrasında arada bir şiddet olayı da geçti diyebilirim. Ya dayak yedim açıkçası, şiddeti geçersek. 🙂 Sonrasında adam şöyle ifade etti, daha öncesinde bir hafta önce kamyonun ipini çalmışlar, o çadırını bağladığı ipini. Ben orada onu saklayınca dedim ki: “Herhalde beni de o hırsız zannedip dövdü.” Ve sonrasında aslında olaylar hiç hoş olmayan noktaya, karakol, mahkemelik süreçlere de girdi.

Sonrasında ben kendi kendime hep şunu söyledim: “Demek utangaçlık fiziksel anlamda sıkıntılar da çıkartabiliyor.” Şimdi bu örneği aslında şunun için verdim. Hepimiz belki bu kadar yoğun olmasa da bu problemi yaşıyoruz. Yani demek istediğim, bazı zamanlarda hala utangaçlık yaşıyorum ama bir şekilde bunun üzerine giderek, bir şekilde bunu zorlayarak çoğunu hallettim diyebilirim. Aslında şöyle bir şey de diyebiliriz: Utangaçlık belki kişinin içinde hissettiği bir heyecan duygusu, bedensel, zihinsel belirtileri olan bir problem. Ama bir şekilde üzerine gittikçe kolay olandan zor olana doğru kendimizi zorladıkça her şekilde bunu aşabileceğimize inanıyorum. Ben o olaydan sonra bir çok şekilde belki dışarıda çalışarak, belki sınıfta, okulda kendimi daha fazla ifade etmeye zorlayarak – her seferinde kaygılandım ama – daha fazla zorlayarak, daha iyi bir şekilde kendimi ifade edebildiğimi düşünüyorum.

Utangaç ve Çekingenlik Durumu Nasıl Aşılır?

Peki genel olarak utangaçlığı düşünürsek, utangaçlık nedir? Utangaçlık; bizim kendimizi bir şekilde ifade ederken yaşadığımız sıkıntı. Bunun iki türlüsü var aslında: Fiziksel olarak ve duygusal olarak diyebiliriz. Fiziksel anlamda utangaç insanlar kendilerini ifade etmek zorunda oldukları zaman, kaygılanırlar, ateş basar, heyecanlanırlar. Mesela bir konuşma yapacaklar, bir sunum yapacaklar. Yüzleri kızarabilir, bazen kekeliyormuş gibi hissedebilirler, bazen gerçekten kekeleyebilirler. Bazen de sadece fiziksel belirtilerle kalmaz. Bedensel belirtilere ek olarak duygusal şeyler de yaşarız. Sanki herkes bize bakacak, herkes bizimle dalga geçecek, herkes zaten bizi yetersiz buluyor gibi. Bundan dolayı belki çok iyi bir konuşmacı olacağız, belki kendimizi çok iyi ifade edebileceğiz. Belki bir çok arkadaşımız olacakken bir çok şeyden kaçınabiliyoruz. Yani demek istediğim gerçek potansiyeli engelleyen bir problem, utangaçlık.

Peki utangaçlığı nasıl yenebiliriz?

Eğer ki utangaçlık kendi başımıza aşabileceğimiz bir seviyedeyse, -parantez açıyorum burada; daha ciddi versiyonlarında iş sosyal fobiye dönebiliyor.- o bir uzman desteği gerektirebilir. Eğer utangaçlık yaşıyorsak, birazcık çekingen isek, ilk başta çekindiğimiz şeylerin utandığımız şeylerin bir masa başına geçip, kalem kağıdı hazırlayıp bir kağıda sırayla listesini yapmamız çok önemli. Sonrasında yapacağımız şey bizi kaygılandırma derecesine göre sıralamak. En kolayından en zoruna doğru. Belki yavaş yavaş utangaç kişiler gerginleşmeye başladılar, kaygılanmaya başladılar. “Bunları yapacağız mı?” Maalesef utangaçlığı aşmanın çok daha kolay, oturup evde düşünerek bir yolu yok ya da çok rahat bir yolu yok. O yüzden en kolay olandan en zor olana doğru kendimizi bir şekilde zorlamamız lazım. En kolay olanı daha kolay halledeceğiz. Daha çabuk üzerine gideceğiz ve kendimizi biraz daha iyi hissedeceğiz. Ama dediğim gibi biraz biraz aşama aşama kendimizi zorlamadığımız müddetçe utangaçlık hayatımızı ciddi anlamda sıkıntıya sokabilir. İş hayatında, arkadaşlık ilişkilerinde, okul hayatında ciddi anlamda problemler yaşayabiliriz. Mesela kadın-erkek ilişkilerinde daha iyi. Mesela utangaç insanlar, karşı cins ile ilişkilerinde çok ciddi problemler yaşıyor. O yüzden eğer böyle bir problem yaşıyorsak çok geciktirmeden, çok bunu kabullenmeden üzerine gitmemiz çok önemli.

İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR: